Cá ngạnh dễ phân biệt với các loại cá nước ngọt khác vì có thân và đầu dẹp, da trơn, hai đôi râu và ba ngạnh trên đầu. Tại những vùng nước chảy êm của hạ lưu sông Thu Bồn (Quảng Nam), cá ngạnh sống nhiều, có quanh năm, nhưng nhiều nhất vẫn là vào mùa mưa. Khi những cơn mưa đầu mùa trút nước, cá từ nguồn đổ về đồng bằng, tràn vào các cánh đồng hai bên sông, tìm vùng nhiều bùn để đẻ. Lúc này, thịt cá béo, có cặp trứng vàng hườm dưới bụng.
Cá ngạnh cũng còn được gọi là cá hóa, cá lại, cá bạch kính... Thịt của cá ngạnh tính bình, vị ngọt. Thành phần chủ yếu thì có protein, chất béo, carbon hydrat, muối vô cơ... sinh sống trong sông ngòi, phần lớn là sống dưới lớp đáy sông. Tác dụng: bổ trung ích khí, lợi thủy.
Chủ yếu dùng cho người già khí huyết kém, tì vị bất hòa, chán ăn, tiểu tiện không thông. Cách dùng: nấu chín hoặc hấp lên để ăn. Chữa trị: người già khí huyết kém, thân thể suy nhược: lấy một con cá ngạnh mổ bỏ nội tạng, thêm đẳng sâm, hoàng kỳ, táo tầu mỗi thứ với lượng bằng nhau. Cho hấp lên, bỏ bã thuốc rồi ăn thịt cá.
Cá ngạnh có thể kho với nghệ, khế, chuối chát, nhưng ngon nhất vẫn là nấu canh chua. Chế biến canh chua cá ngạnh không thể thiếu măng. Nếu người miền Bắc nấu canh chua với mẻ, sấu, người miền Nam dùng các vị lá chua làm canh thì người miền Trung quê tôi lại có món măng muối chua làm phụ gia. Những lát măng muối chua trắng ngần, giòn sần sật sẽ khử hết mùi tanh của cá, tạo vị thanh mát cho bát canh. Có nhiều loại măng muối chua, nhưng cá ngạnh nấu măng giang là ngon nhất - một loại măng tre mọc nhiều ở vùng rừng núi:
"Măng giang nấu cá ngạnh nguồn,
Ðến đây nên phải bán buồn mua vui".
Măng hái về lột bớt vài lần vỏ ngoài, cắt khúc ngắn rồi cắt dọc thành lát mỏng. Ngâm măng vào thau nước lạnh có pha chút muối chừng nửa ngày là vớt ra, xả qua nước lạnh, rồi thả vào hũ nước vo gạo đậm đặc. Tùy thời tiết nắng nóng và độ đậm đặc của nước gạo, măng tươi sẽ thành măng chua.
Cá sau khi được ngâm lâu trong nước đã "tự sạch", chỉ cần dùng kéo cắt bỏ hai ngạnh nhọn bên mang, để lại vây và đuôi. Làm sạch ruột cá nhưng tuyệt đối không để mất buồng trứng, vì đây là phần ngon và "độc" của loại cá này. Sau đó, ướp cá với nước mắm, một ít tiêu xay và không thể thiếu vị cay của ớt. Phi thơm hành tím với ớt màu, đổ cá ngạnh vào, rim đến khi thịt cá săn lại, cho tiếp măng chua, chuối chát, trộn đều để thấm gia vị. Đổ hỗn hợp trên vào nồi nước đang sôi. Sau cùng, cho khế và cà chua, đợi nước canh sôi lại, tắt bếp. Cũng như tất cả món canh cá khác, canh chua cá ngạnh dùng nóng mới ngon.
Bữa cơm dân dã cùng canh chua cá ngạnh tuy không cầu kỳ, không sang trọng nhưng thấm đẫm hương vị quê nhà, đó là vị chua của khế - măng, vị bùi của chuối chát, vị ngọt ngào của cá, và vị cay của ớt...
Theo phân tích của các nhà dinh dưỡng, thịt trâu còn có ưu điểm ít mỡ hơn thịt bò. Trong thịt trâu chỉ có 1,6- 5,6% mỡ, trong khi thịt bò là 10-22%. Hơn nữa, lượng sắt có trong thịt trâu lại hơn hẳn thịt bò. Về hàm lượng protein, thịt trâu và thịt bò có hàm lượng như nhau. Có ý kiến cho rằng thịt trâu nhiều “phong” hơn thịt bò, ám chỉ tình trạng dị ứng sau ăn như nổi mề đay, ngứa ngáy. Theo các bác sĩ, nhận định này là không chính xác. Thực ra, món ăn nào cũng có thể gây dị ứng ở một số người có thể tạng không phù hợp nhưng nếu dùng ở số lượng ít, hoặc dùng chung với gia vị hoặc rau xanh thì sẽ giảm bớt rất nhiều tác dụng gây dị ứng này.
Nghiên cứu mới nhất đã cho thấy những người làm việc bằng trí óc, người béo phì, huyết áp cao hoặc xơ vữa động mạch hay có nhiều cholesterol trong máu thì thịt trâu là món ăn rất thích hợp. Đây cũng là thực phẩm đặc biệt phù hợp với phụ nữ béo phì bởi nó cung cấp nhiều năng lượng mà không làm tăng cân. Cũng bởi những lẽ như trên mà khắp cả ba miền trên đất nước ta, có rất nhiều món ăn từ thịt trâu được thực khách ưa chuộng, tin dùng.
Cá trạch giàu chất dinh dưỡng. Cứ 100 gam cá trạch có 16 gam chất đạm, có đến 17 axit amin, đặc biệt có đầy đủ cả tám axit amin tối cần thiết; 3,2 gam chất đường; 2 gam chất béo; 70 UI vitaminA; 0,01mg vitamin B1; 0,03mg vitamin B2; 327mg vitamin PP. Thịt trạch thuộc loại thịt sậm màu có khả năng chống oxy hóa cao; ngay cả phần nhớt ở thân cá cũng có tác dụng kháng viêm, tiêu độc và kháng khuẩn mạnh.
Trong đông y, cá trạch được gọi là "thu ngư” có tác dụng bổ khí huyết, chống lão suy, tráng dương, trợ lực, thanh nhiệt, phòng trừ thấp. Do đó cá trạch cần thiết cho người già, nam giới bị liệt dương, nữ giới bị đới hạ. Cá trạch cũng là "con thuốc" dùng điều trị các bệnh viêm và suy gan.
Từ con trạch có thể chế biến được rất nhiều món như cá trạch nướng, cá trạch om chuối đậu hoặc giềng mẻ.
Là một loại thực phẩm quý giá, có nguồn gốc từ châu Âu, măng tây chứa nhiều chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể. Về dinh dưỡng, măng tây xanh là một loại rau cao cấp có hàm lượng dinh dưỡng khá cao, gồm 83% nước + 17% chất khô; trong đó có 2,2% đạm protein, 1,2% đường glucid, 2,3% chất xơ celluloze, 0,6% tro, 21% các chất khoáng như kali, magnê, canxi, sắt, kẽm, selenium, đồng, phospho,... Ngoài ra, Măng tây xanh còn chứa rất nhiều loại vitamin quan trọng như vitamin K, C, A, Pyridoxine (B6), Riboflavin (B2), Thiamin (B1) và các chất khác như Triptophan, Folate,...
Măng tây có tác dụng chữa các bệnh có liên quan đến dạ dày, trị ho, lợi tiểu, các bệnh tim mạch rất tốt. Đặc biệt, y học còn sử dụng măng tây như một loại dược thảo tốt chữa trị căn bệnh đái tháo đường, viêm bang quang, viêm gan, chứng xơ vữa động mạch.

Từ xa xưa đã có rất nhiều tài liệu có liên quan nói đến công dụng của măng tây. Theo y học hiện đại, hiện đã có rất nhiều tài liệu nói đến việc măng tây có tác dụng chữa trị căn bệnh ung thư và ngăn chặn sự phát triển của các tế bào này. Những năm đầu thế kỷ 20, một vị bác sĩ người Hoa Kỳ đã ứng dụng thành công thông qua việc đưa măng tây vào khẩu phần ăn và điều trị cho những bệnh nhân bị mắc căn bệnh ung thư bàng quang. Đến năm 1974, người ta đã chính thức đưa ra kết luận rằng măng tây hoàn toàn có khả năng điều trị và chữa căn bệnh ung thư một cách hiệu quả.
Măng tây đặc biệt có tác dụng chữa căn bệnh ung thư vú, ung thứ gan, ung thứ bàng quang, cao huyết áp, lợi tiểu. Ngoài ra, măng tây còn có chứa vitamin P, vitamin C, mannan, choline, arginine… Những chất này có tác dụng điều trị chứng liệt dương và hỗ trợ chuyện chăn gối. Hiện tại, ở nhiều quốc gia trên thế giới đang áp dụng việc chế xuất măng tây thành trà và các món ăn để hỗ trợ tiêu hóa hiệu quả.
Đặc biệt hơn măng tây lại còn giàu dược tính, chính vậy ở Hy Lạp và La Mã từ trước Công nguyên người cổ xưa đã biết sử dụng măng tây làm thuốc trị bệnh. Chẳng hạn làm thuốc lợi tiểu người ta lấy măng tây tươi nấu thành canh ăn hoặc sắc lấy nước đặc để uống. Khi ta ăn măng tây lúc tiểu tiện nước tiểu có mùi đặc biệt, nên người ta thường sử dụng măng tây cho người thận yếu, đau bàng quang hay suy gan mật. Tại Pháp đã bào chế từ mầm non cây măng tây, rễ rau cây cần tây, rễ cây mùi tây và rễ cây cam thảo thành một loại biệt dược là Sirop descinq raciness được đưa vào dược điển và lưu hành rộng rãi. Thuốc có tác dụng lợi tiểu, khai vị và gây trung tiện.
Ngoài ra người ta còn thấy toàn bộ cây măng tây đều chứa chất xơ, nhờ vậy mà rất cần thiết cho tiêu hóa đặc biệt là chống táo bón. Măng tây còn là loại thực phẩm rất có lợi cho những người lao động trí óc vì có khả năng làm tăng cường sức dẻo dai trong khi làm việc. Đáng lưu ý hơn cả, trong cây măng tây chứa một hợp chất có nitơ là tinh thể màu trắng với một hàm lượng đáng kể mà rất cần thiết cho sự xây dựng và phân chia tế bào, đó chính là asparagin, một chất được sử dụng trong trị liệu chứng phù tim và bệnh goutte.
Chợ Viềng mở chính thức vào ngày mồng 8, nhưng ngay từ chiều ngày mồng 7 tháng Giêng đã có rất nhiều người ở khắp các địa phương mang hàng hóa về bày bán. Câu ca dao cổ còn lưu truyền đến ngày nay: “Chợ Viềng năm có một phiên/ Để cho trai gái tốn tiền trầu cau” như lời mời gọi du khách gần xa dừng chân du xuân chợ Viềng Nam Định cho dù dẫu chưa một lần tường tận gốc tích của phiên chợ độc đáo này!
Đến với phiên chợ đầu năm, khách thập phương dễ nhận thấy tại đây bày bán đa phần là các sản phẩm nông nghiệp từ cái cày, cái cuốc cho đến cơ man nào là giống cây, giống con, đồ cổ và cả đồ giả cổ. Điều làm nên nét duyên của phiên chợ Viềng xuân chính là ở ý nghĩa cầu may trong năm mới, mong muốn sản xuất gặp mưa thuận, gió hòa, làm ăn phát đạt quanh năm. Bên cạnh đó, đi chợ cũng là một thú vui, được sống trong không khí mà cả người bán và người mua đều rất vui vẻ. Đắt rẻ không còn quan trọng, miễn là mua được thứ mình ưng ý nhất. Về chợ Viềng, ai cũng muốn mua được, mua được may mắn.
Du xuân chợ Viềng , mấy ai từ chối món thịt bò được thui bằng rơm nếp, thịt mềm, ngọt, bì vàng suộm được treo tại các quầy bán phở, bán bún, được bày bán la liệt trên các sạp, các bàn, thậm chí cả nong nia trên đường vào chợ ngày xuân. Hầu như ai cũng có ý thức mang lộc từ chợ,từ đất thánh về lấy may! Trong bốn điểm chợ Viềng ở Nam Định thì chợ Viềng Phủ Giày (xã Kim Thái, huyện Vụ Bản) là đông đúc hơn cả vì thuận tiện đường đi lại và là điểm tham quan danh thắng đền phủ có sức hút lớn. Đây cũng là nơi lượng thịt bò thui được tiêu thụ nhiều nhất. Mọi người cứ đi hội, đi mua thịt bò đem về hoặc mời nhau ăn một bát bún, bát phở, một đĩa sào thịt bò để thưởng thức hương vị ngày xuân, trong tâm thức luôn luôn có sự cầu may. Sở dĩ ở chợ Viềng xuân chỉ bán thịt bò thui vì nó đã đi vào tâm thức dân gian là món lễ vật đầu năm cúng thánh mẫu Liễu Hạnh công chúa. Trong một số văn bia ở Phủ Giày có ghi: Ngày mồng 3 tháng 3 hoặc mồng 4 tháng 3 đều dùng hai mâm xôi (mỗi mâm 10 đấu gạo), một buồng cau to, hai vò rượu và đặc biệt là một con bò thui để cúng thánh.
Để có thể “thui bò“ vàng đều lớp da người ta dùng rơm nhét đầy vào bụng và dùng dây thép khâu lại. Thui bò không dễ như nhiều người tưởng, trước tiên phải treo hai chân lên rồi mới ngồi một tay dùng quạt nan, một tay dùng que dài gẩy rơm hun cho đều khắp mình con bò.
Bỏ đi lớp rơm trên mình bò, dội nước vôi để da bò thêm mềm người ta tiến hành kỳ sạch mình bò bằng rơm khô, để lộ lớp da vàng ươm. Cắt bỏ đuôi, chân và đầu là đã có thể mang ra chợ cho các chủ hàng đặt mua.
Bắp bò hoa đã ngon vì giòn giòn, gân gân nhưng so với “lõi rùa” thì chỉ đáng xếp hàng á khôi bởi lõi rùa vừa ngọt, vừa ngon lại không dai và là hàng hiếm.
Lõi rùa là phần lõi bên trong của bắp bò, nơi tập trung nhiều gân nhất. Những đường gân chạy dọc trên lõi thịt này có hình dạng giống như các vân trên mu rùa, nên được gọi là lõi rùa. Lõi rùa rất giòn, không dai tí nào, ăn sần sật dễ nghiện vô cùng, thịt lại ngọt.
Lõi rùa là của hiếm vì cả con bò nặng hàng trăm ký chỉ có 4 lọn lõi rùa bé tí, độ non ký lô. Lõi rùa bắp bò chân sau thì sẽ ngon hơn nhiều do lõi to mà cũng nhiều gân, trong khi hai lõi phía chân trước nhỏ, dẹp không ngon.
Món ngon từ lõi rùa
Khi chế biến lõi rùa, cực nhất là khâu thái thịt do lõi rùa nhiều gân nên khi thái phải ghì tay và dao phải thật bén.
Nếu mua ở quán quen, có thể nhờ chị bán thịt bò thái sẵn, đem về nhà sẽ đỡ cực công hơn. Mua lõi rùa đã khó, chế biến sao cho khỏi uổng cũng làm không ít các chị nội trợ nhíu mày suy nghĩ.
Muốn lõi rùa thêm đậm đà, ngậy mùi thơm thì ướp lõi rùa xắt mỏng với sả cây băm nhuyễn, chút gừng, nước tương, hành tím đập dập, tiêu, muối, sau đó để vài mươi phút cho thấm rồi bắc chảo dầu nóng lên bếp. Chỉ cần đảo lõi rùa sơ với chút hành tây cắt mỏng rồi dọn ra đĩa.
Gắp một gắp lõi rùa, chấm tí mắm gừng mằn mặn cho vào miệng, vị giòn, ngọt, sừn sựt rồi mùi thơm nồng của sả, gừng lan tỏa khiến món ăn trở nên tuyệt hảo không ngờ, ăn hoài không ngán.
Ngày mưa, vợ dọn tô canh cà chua nóng với lõi rùa lát mỏng “lặn hụp” trong đó thì bảo đảm chồng khen suốt mấy ngày. Hay thi thoảng, cả nhà chán cơm thèm phở, mua ít lõi rùa, kèm bắp bò về nhà nấu phở, cùng xì xụp cũng ngon khỏi chê.
Ngoài ra, lõi rùa nhúng dấm pha nước dừa xiêm, ăn kèm bún cũng ngon rất đẳng cấp.
Chưa hết, lõi rùa xào giá vừa ngon lại chế biến đơn giản là món bồi bổ cực tốt cho quý ông trong giai đoạn chuẩn bị cùng vợ… sinh con khỏe mạnh và thông minh.
Cá chép sống thành từng bày ở môi trường sông nước, ao hồ. Với lớp thịt dày, trắng, có vị ngọt thơm, cá chép được sử dụng để làm món ăn rất ngon và bổ dưỡng. Ngoài ra còn có nhiều tác dụng cho sức khỏe nhất là đối với phụ nữ mang thai.
Cá chép sông là cá tự nhiên, cá sạch, cá ăn phù trôi dạt, thịt cá béo ngậy mà không có cảm giác ngấy khi ăn, vị đặc trưng không thể trộn lẫn với các loại cá nuôi.
Môi trường sống của cá chép
Cá chép có nguồn gốc ở châu Âu, châu Á - là một loài cá nước ngọt, chúng sống thành từng bày ở sông ngòi, ao, hồ, thích môi trường nước rộng, dòng chảy chậm. Độ dài tối đa của cá chép khoảng 1, 2 mét, cân nặng trên 36 kg. Cá chép được biết đến rộng rãi với lớp thịt dày, trắng có vị béo, ngọt thơm… trở thành một loại thực phẩm được ưa chuộng trong việc chế biến các món ăn bổ dưỡng. Thịt cá không chỉ ngon mà còn cung cấp nhiều dinh dưỡng, đặc biệt là thực phẩm tốt cho phụ nữ mang thai và những người lớn tuổi.
Cá chép có tác dụng bổ máu
Chứa nhiều thành phần: protein, mỡ, axít amin, vitamin A, B1, B2, phốt pho, canxi, sắt… có tác dụng giúp não bộ khỏe khoắn. Đối với những người thường hay mất ngủ, mệt mỏi hoặc lao động quá sức dùng món này thường xuyên có tác dụng bồi bổ, phục hồi thể lực. Hầm cá chép bồi bổ: cá chép làm sạch, bỏ ruột, cho vào tô lớn, thêm kỷ tử, táo đỏ, rượu vang, hầm cách thủy trên 2 tiếng đồng hồ, dùng nóng. Cá chép nấu với gạo nếp, gừng: cá làm sạch, tẩm ít rượu, thêm gừng, cho vào cháo nấu nhừ có tác dụng giảm bớt mỏi mệt, bổ máu.
Tác dụng đối với phụ nữ mang thai và sau khi sinh
Theo y học cổ truyền cá chép có vị ngọt, tính bình, chứa nhiều đạm và vitamin… có tác dụng thông sữa, tạo cảm giác thèm ăn. Đối với những người bị đàm nhiều hoặc ho suyễn, bí tiểu đều có thể dùng cá chép và nhất là đối với phụ nữ mang thai, cá chép mang đến nhiều tác dụng hữu ích: tác dụng an thai, chữa phù thũng khi mang thai hoặc chữa trị thai nghén phù thũng, tác dụng thông sữa ( làm tăng lượng sữa), chữa suy nhược sau khi sinh. Cá chép an thai, lợi tiểu: Cá chép để nguyên con, để cả vẩy, nấu với đậu đỏ cho nhừ, dùng nóng.
Chữa phù thũng ở người già
Không chỉ là món ngon, bổ dưỡng đối với phụ nữ mang thai và sau khi sinh, cá chép còn có tác dụng đối với người già: chữa trị phù thũng, bồi bổ sức khỏe thích hợp với người già sức yếu, kén ăn. Có thể dùng cá chép hầm với đậu đỏ hoặc nấu canh cá chép với hà thủ ô sẽ giúp làm hạ cholesterol trong máu, bồi bổ gan, thận, trị chứng mất ngủ, đau lưng, mỏi gối… Cá chép nấu hà thủ ô, bạn có thể chế biến theo cách: cá chép làm sạch, bỏ ruột, không đánh vảy, cho vào nồi nước đun sôi, thêm Hà thủ ô và nêm gia vị vừa ăn.
Về Phú Yên, có lẽ ấn tượng sâu đậm nhất trong lòng người phương xa vẫn là cá ngừ đại dương - một trong những món ngon trời phú cho vùng đất duyên hải này. Cá ngừ thì ở vùng biển miền Trung khá sẵn, nhưng riêng ở Phú Yên, món này được liệt vào hàng đặc sản, có lẽ do cách người Phú Yên thưởng thức cá ngừ lạ miệng, giàu hương vị và… trọn vẹn cả con! Mỗi năm, cứ sau rằm tháng Giêng, những đoàn tàu đánh bắt cá ngừ đại dương ở Phú Yên lại ra khơi. Nhưng mùa đánh bắt cá ngừ thường “trúng” nhất vào dịp tháng Tư âm lịch, khi mỗi ngày luôn có hàng chục tàu thuyền cập bến với cá đầy khoang.
![]() |
| Bàn tiệc với món cá ngừ tươi |
Ăn cá tươi kiểu Phú Yên
Phú Yên vốn nổi tiếng với món cá ngừ đại dương tươi sống ăn với mù tạt (người dân địa phương thường gọi là bồ tạt). Điều cốt yếu của món này là sau khi vừa đánh bắt được, cá phải được sơ chế ngay để giữ thật tươi. Những tảng cá lớn, vuông vắn đỏ tươi, không vương chút mùi tanh, được đóng trong từng hộp xốp vệ sinh và bảo quản lạnh khắt khe.
![]() |
|
Những miếng cá ngừ đỏ hồng, săn chắc luôn hấp dẫn thực khách |
Lẫn trong lớp băng tuyết trắng mỏng từ ngăn đông, miếng cá tươi càng thêm phần hấp dẫn. Cá ngừ tươi sống được ăn với rau cải xanh và các loại rau thơm như húng quế, bạc hà…, nhưng quan trọng là món nước chấm. Mù tạt hòa với nước tương, thêm chút tương ớt và chanh tươi, tổng hòa đủ cả mặn, ngọt, chua, cay. Vị đắng của rau cải, hòa với chút mặn hăng nồng từ nước chấm và chất ngọt từ miếng cá ngừ như một bản hòa tấu từ hương vị đại dương, quyện say trong thực quản. Tùy theo phong cách của từng người mà cách thưởng thức cũng khác nhau. Có người chỉ lướt nhẹ miếng cá qua nước chấm để dành vị giác tận hưởng vị ngon ngọt từ cá ngừ đỏ tươi. Có người lại thích miếng cá nhúng tái, vắt thêm chanh và ngâm hơi lâu trong mù tạt, khi cắn vào thì vị cay nồng lên đến tận óc, trào cả nước mắt, mà có vậy mới thấy ngon lành. Món này nếu có thêm chút rượu đưa cay thì bất kể nắng mưa, thực khách cũng cảm thấy ấm lòng, vững dạ.
Hiếm như… trứng và mắt cá ngừ
Nếu như thịt cá ngừ là đặc sản của Phú Yên có thể xuất đi các địa phương khác thì món trứng và mắt cá ngừ dường như vẫn chưa thể ra khỏi địa bàn tỉnh. Lý do rất đơn giản: trứng và mắt cá luôn “cháy hàng” tại các nhà hàng, quán ăn khắp tỉnh, lấy đâu hàng dư để chia phần xứ khác! Dọc cung đường ven biển thơ mộng ở Tuy Hòa, có đến hàng trăm quán ăn san sát, ấy thế mà cung nào có đủ cầu! Khi cá rộ mùa, hai món ăn này được xếp lên hàng “top”. Nhiều thực khách dừng xe trước quán chỉ để nhấp nhổm hỏi câu đầu tiên: “Hôm nay có còn mắt hay trứng cá ngừ không?”. Họ là du khách phương xa, cũng có thể là dân địa phương, nhưng đã ghé quán hải sản ở Tuy Hòa thì đều có chung nhu cầu thưởng thức món đặc sản này để thỏa mãn nhiều tháng ngày chờ đợi.
![]() |
|
Mùa cá ngừ đại dương thường rộ vào tháng Tư Âm lịch |
Thường thì món trứng cá làm khá đơn giản. Trứng cá ngừ béo ngậy, được chủ quán lăn sơ qua lớp bột rồi chiên vàng, xắt khúc để thực khách chấm với nước mắm mặn dằm ớt cay lừ. Một bộ trứng cá có thể đãi hội bạn bè khoảng trên chục người, vì chẳng ai có thể ngồi mà chén tì tì cả bộ trứng béo được. Nghe đâu còn có món mắm trứng cá ngừ cũng được xem là đặc sản địa phương, nhưng chỉ được các gia đình ngư dân tự làm để gia đình ăn dần, chứ du khách hiếm khi được thưởng thức. có người địa phương chép miệng: “Chuyện đó cũng không có gì lạ, vì trứng tươi đã hiếm, lấy đâu ra món trứng mắm - cách thức trữ lương thực khi dư thừa?”.
Món mắt cá ngừ lại được chế biến khá công phu và đẹp mắt. Mắt cá sau khi sơ chế được bỏ vào một hũ đất nung và đun chín. Người ta chỉ lấy phần cầu mắt đặt vừa trong lòng hũ, kèm theo vài loại rau củ, gia vị trong món tiềm như táo tàu, kỷ tử… Thố mắt cá không hăng mùi thuốc Bắc, trái lại, khá cay. Chỉ cần nhìn sắc ớt đỏ lừ trong thố, người ăn đã cảm nhận được vị se se đầu lưỡi.
|
|
|
Món mắt cá ngừ đại dương trong thố đất |
Mắt cá ngừ trước khi đem phục vụ thực khách được chủ quán bỏ lên khay chứa cồn, đốt nóng để hâm cho nước trong hũ sôi đánh “rào” một tiếng, đánh thức vị giác của thực khách trước khi thưởng thức. Dưới ngọn lửa cồn, hũ mắt cá trông như một ngọn đèn biển. Mắt cá ngừ ăn vào bùi bùi, ngậy ngậy, ngon đến khó tả, chưa kể vị béo và hương thơm của phần thịt ở đáy mắt rất đặc trưng. Nhiều người thường bỏ thêm đậu phộng rang hay bẻ nhỏ bánh tráng nướng vào nước dùng để vừa húp xì xụp, vừa nhai lạo xạo trong miệng cũng vui tai. Món này được hỗ trợ thêm bằng nhiều loại rau thơm, đặc biệt không thể thiếu lá tía tô xắt nhỏ. Dùng đũa khuấy nhẹ cho rau chín tái và thấm chất ngọt của nước dùng rồi cho vào miệng, miếng ngon như thế quả là… nhất trần đời!
An Nam
Theo Doanh nhân Sài Gòn Cuối tuần
Tuy Hòa - Phú Yên được mệnh danh là thủ đô cá ngừ đại dương vì đây là nơi có số lượng ngư dân đánh bắt cá ngừ nhiều nhất nước, có bến cá ngừ lớn nhất miền Trung. Thịt cá ngừ nổi tiếng thơm ngon bổ dưỡng, có giá trị kinh tế cao, được xuất khẩu sang nhiều nước trên thế giới.
Người Phú Yên còn gọi cá ngừ là cá bò gù. Cá được chế biến thành nhiều món ăn độc đáo như: cá ngừ chấm mù tạt, cá ngừ nướng, lườn cá ngừ xào xả ớt, cháo đầu cá ngừ, lòng cá ngừ... Món nào cũng ngon, cũng hấp dẫn, mang dấu ấn riêng của phố biển Tuy Hòa lộng gió. Tuy nhiên, ngon nhưng chưa đủ nếu như chúng ta không nhắc đến món bao tử cá ngừ.
Bao tử cá ngừ là món hiếm, ít được bày bán ở hàng quán, bởi ngư dân đánh bắt cá ngừ thường dùng món này trong lúc họ còn lênh đênh trên biển hoặc về "lưu hành nội bộ". Chỉ cần rửa sạch bao tử rồi bỏ vào nước lã luộc chín, sau đó rửa lại nước lạnh cho giòn, xắt thành miếng vừa ăn ướp với hành tây, tiêu, ớt, muối đường, mì chính... trộn đều là có món gỏi bao tử cá ngừ. Món này mà nhắm với rượu gạo nổi tiếng ở làng Quy Hậu (Phú Hòa - Phú Yên) thì chỉ có tuyệt vời... trở lên!
Cá hồi là một loại cá da trơn sống chủ yếu ở Đại Tây Dương, Thái Bình Dương, vùng biển Đông nước Nga. Thịt cá hồi có màu hồng tươi, mềm và rất ngọt, vì thế rất nhiều bà nội trợ yêu thích. Cá hồi có thể chế biến được nhiều món khác nhau, dễ ăn và nhiều chất dinh dưỡng.
Tác dụng: Cá hồi là một trong những loại thực phẩm rất tốt cho sức khoẻ, bởi cá hồi có chứa một hàm lượng lớn omega-3 a-xít có khả năng bảo vệ cũng như ngăn ngừa một số bệnh về tim mạch như giảm nguy cơ loạn nhịp tim và đột tử, giảm lượng cholesterol trong máu, giảm các nguy cơ về phình động mạch, … Ngoài ra, thịt cá hồi cũng có chứa nhiều sắt, protein; đồng thời chứa rất ít calories, nên không gây tình trạng béo phì.
Quy cách: Túi hút chân không
Hạn sử dụng: 03 tháng từ ngày SX
Bảo quản: ≤ 10oC
Xuất xứ: LB Nga.
Astrakhan nằm ở cuối dòng Vol-ga thơ mộng, Astrakhan được trời phú cho một vị trí tự nhiên cực kỳ thuận lợi và là một trong những vựa cá nước ngọt, nước lợ lớn nhất tại Nga.
Các loại cá dùng để hun khói, làm khô,....nhưng riêng muối phơi khô thì chỉ có Vopla là ngon nhất và đã trở thành món đặc sản đặc trưng được gắn với cái tên cá khô Astrakhan.
Vopla sinh trưởng quanh năm, mùa bội thu nhất là cuối xuân đầu hạ (khoảng cuối tháng 4 đầu tháng 5) sau khi nước băng tan từ thượng nguồn đổ về đến Ast và rút dần, đây là thời kì cá rất nhiều trứng và sinh sản. Tuy nhiên, theo một số thổ dân ở đây thì cá vào cuối thu lại ngon hơn vì sắp tới mùa đông, cá tích trữ đạm và dầu nhiều nên rất béo, lại to, tuy tiết trời có hơi lạnh nhưng cũng không ngăn nổi cái thú câu cá cũng như đánh bắt của họ.
Thịt cá đã chín bằng muối. Mỗi lần ướp cá, dầu cá ra rất nhiều, thực ra đây là mỡ cá. Cá Astrakhan càng nhiền dầu càng ngon.
Sau khi muối xong, cá được vớt ra, xiên thành từng xâu và đem phơi khô. Vị trí phơi khô nên chọn vị trí thoáng, và tốt nhất phơi khô bằng gió (ko nên phơi chỗ nắng gắt). Sau 5 ngày trở ra cá đã ngon dần, cá phơi được 7 ngày thì có thể đem ra dùng.
KKhi mua cá, bạn nên chọn cá nhiều dầu, đầu nhỏ, bụng cá càng luợn càng ngon, thịt đỏ hồng, soi lên mặt trời thấy thịt màu rất tươi, vây không sót muối và đều, sáng bóng - đó là cá ngon.
Trọng lượng: 100g-150g/con
Quy cách: để rời từng con
Hạn sử dụng: 03 tháng từ này SX
Bảo quản: ngăn mát tủ lạnh
Cá hồi từng được ví là hoàng đế của đại dương. Trứng cá hồi từng được người Nga coi là tài nguyên quốc gia.
Trứng cá hồi được chế biến nhiều món nhưng chủ yếu và đơn giản như ăn kèm với bánh mỳ, kèm theo một lát bơ mỏng, một lát chanh.
Trứng cá hồi cũng xuất hiện nhiều trong các món Salat cao cấp dành cho những thực khách sành ăn và quý phái.
Hạn sử dụng: 01 năm từ ngày SX
Bảo quản: ≤10C
Xuất xứ: LB Nga
CAVIAR Trứng cá đen - MÓN ĂN CỦA CÁC VỊ VUA
Người ta đánh bắt cá Tầm không chỉ vì thịt mà còn để sản xuất trứng cá muối (caviar). Caviar được coi là món ăn của các vị vua chúa và các bậc quyền quý phương Tây. Thuật ngữ tiếng Anh “Caviar” có thể bắt nguồn từ “khayyar” trong tiếng Thổ Nhĩ Kỳ hoặc từ “chay-jar” của tiếng Ba Tư, được dịch gần như “chiếc bánh quyền năng” hay “mảnh nhỏ quyền năng”. Caviar, tiếng Anh hay Caviare, tiếng Pháp là để chỉ trứng (roe) ướp muối của nhiều loại sturgeon khác nhau. Từ thời cổ xưa, người Ai Cập, người Phê-ni-xi và người Hi Lạp đã bắt cá Tầm để lấy trứng, điều này được khắc họa trên bức tranh bằng đá tìm thấy ở gần Kim tự tháp Sakkara, có niên đạị 2400 trước Công nguyên. Đây là một minh chứng về việc đánh bắt loài cá này từ thời cổ đại. Trong thời Trung cổ, vua Richard II đã phong cá Tầm là loài “cá hoàng gia” và tuyên bố tất cả các quyền đánh bắt cá Tầm ở Anh quốc sẽ phải cống nộp.
Từ giữa thế kỷ 15, Nhà văn Rabelais đã cho Caviar là thành phần ngon nhất trong món Hors d'oeuvres, nhưng mãi đến thế kỷ 19, caviar mới được chính thức công nhận tại Âu châu là món ăn quý và thời thượng dành cho dân giàu sang ( bon viveur) và giới quyền thế ăn uống sành điệu. Đó là món ăn không thể thiếu được trên bàn tiệc của các vua chúa châu Âu thế kỉ 19 và 20 và cũng là món được toàn thế giới biết đến nhiều nhất ở Nga. Mỗi gia đình 'sang trọng' luôn luôn trữ sẵn vài kg caviar để dành đãi khách...phương xa. Ngày nay Caviar hay Ikra (tiếng Nga) vẫn còn là biểu tượng cho sự sang trọng và xa hoa. Trứng cá Tầm (Caviar) chiếm vị trí cao nhất trên thực đơn của các món cầu kỳ Âu châu, trên cả Nấm Truffle, và Patê gan ngỗng béo. Trung tâm sản xuất Caviar là vùng biển Caspian và biển Đen: Nga và Iran là 2 quốc gia hầu như cung cấp trọn vẹn số lượng Caviar trên thế giới.
Trong những bữa tiệc lớn xa hoa của người Hi Lạp, nghi lễ kết thúc là tiếng kèn trômpet thông báo việc dọn lên những đĩa trứng cá muối được bày biện đẹp mắt cùng với các loại hoa. Còn người Ba Tư thì coi trứng cá muối như một loại thuốc để chữa bách bệnh, mang lại cho họ hòa bình và sức mạnh. Từ Trứng cá muối: “Caviar” hay “khayyar” được tìm thấy đẩu tiên bằng văn bản trong bút tích của Vua Ghengis, cháu nội của Vua Batu.
Ở Trung Quốc, Đan Mạch và Pháp, trứng cá muối đã được chấp lệnh của hoàng gia và phải có gia ân đặc biệt của hoàng gia mới được đánh bắt. Và thậm chí ở Nga và Hungari, việc câu Cá Tầm cũng phải xin phép. Vua Czar Nicholas II và giới quý tộc Nga ưa thích món trứng cá Tầm của sông Đa-nuýp nhiều đến mức loài cá này gần bị tuyệt chủng khi bị đem ra thết đãi 11 tấn một năm.
Những trở ngại về đánh bắt cá, cùng với sự ô nhiễm của sông Volga, việc cấm vận của Mỹ đối với Iran khiến việc cung cấp Caviar vùng Caspi gặp nhiều khó khăn và bên cạnh đó, những tiến bộ khoa học trong việc nuôi cá sturgeon đã khiến Sacramento (California) trở thành một trung tâm "mới" của thế giới về Caviar. California đã đưa ra thị trường 2 loại caviar nổi tiếng từ 1995 (khoảng 500 kg sản xuất năm 1996 và đến 2002 dự trù sẽ sản xuất đến 12 tấn). Caviar California được sản xuất bằng phương thức sinh học: Cá nuôi được chọn loại trên 8 tuổi, nặng 25 đến 40 kg ở tình trạng sắp đẻ trứng, được mổ để lấy buồng trứng, và trứng được chế biến, ướp muối theo tỷ lệ tối ưu khoảng 3.2 %. Caviar California được đánh giá là có phẩm chất tương đương với Ossetra caviar.
Lợn đen là giống lợn quý của Hà Giang
Đặc điểm: Chúng có ngoại hình lông đen, dày và ngắn, da thô, tai nhỏ cúp, mõm dài trung bình. Thường gặp ở hai kiểu dáng ngoại hình, một loại 4 chân trắng và có đốm trắng ở trán và mõm, một loại đen tuyền; trung bình có 10 vú và bình quân đẻ 1,5 đến 1,6 lứa/năm.
Phương pháp chăn nuôi: Giống lợn đen được thuần hóa từ lâu đời rất phù hợp với điều kiện chăn nuôi của người dân vùng cao. Lợn đen thích nghi tốt với điều kiện khí hậu khắc nghiệt của vùng núi cao, lạnh tới 4-5 độ, biên độ chênh lệch ngày đêm tới 10-15 độ, dễ nuôi, phàm ăn và có sức đề kháng cao, chống chịu bệnh tốt. Lợn đen chỉ nuôi bằng phương pháp nuôi kham khổ nấu bột ngô cộng lá, rau rừng băm nhỏ. Hoàn toàn không có dự hiện diện của cám công nghiệp
Chất lượng thịt: Lợn được người dân tộc chăn thả tự nhiên, hoàn toàn không tăng trọng, thịt thơm ngon, đỏ, bì và mỡ dày thơm ngậy, không hôi, ít nước.
Đây là loại gà được nuôi thả ở khu vực miền núi phía Bắc nơi khí hậu thoáng mát, môi trường trong lành, được tăng cường sức đề kháng nhờ những phương pháp dân gian. Hàng ngày chúng “cuốc bộ” lang thang trên các triền núi để tự kiếm ăn từ các loại trùng, dế, kiến, mối. Chiều xuống, về vườn, lũ gà này lại có thói quen bay lên ngủ trên các cành cây. Chính thói quen này đảm bảo cho gà được khỏe mạnh vì được vận động nhiều và tránh việc nuôi nhốt trong chuồng rất dễ phát sinh dịch bệnh.
Người ta nói vì những cuộc “bộ hành” và “phi hành” triền miên ấy và nhờ những thứ thực phẩm thiên nhiên độc đáo ấy mà thịt gà leo cây ngọt thơm một cách đặc biệt, săn chắc mà vẫn giòn, không dai; béo mà không ngậy. Đặc điểm loại gà này là màu lông đỏ hoặc đen, chân vàng.
Thịt gà leo cây có thể chế biến đủ các món, vẫn không “khuất” cái nét ngon riêng, nhưng món ngon nhất vẫn là chế biến theo cách đơn giản nhất: luộc. Nhìn con gà leo cây sau khi luộc, bạn khó tin là nó chỉ được luộc một cách thông thường, vì da nó vàng ươm như có thoa nghệ và bóng nhẫy như vừa nhúng mỡ. Da gà không chỉ vàng mọng mà còn rất dày. Thoạt trông, bạn có thể ngậy vì chất béo, nhưng khi cắn một miếng, bạn mới thấy nó thật giòn và ngọt thơm dai mềm.
Cửa hàng được ông Nguyễn Văn Miêu mở vào năm 1942 với tên gọi là ban đầu Nguyễn Sinh - tên con trai cả của ông (nhưng do bảng hiệu không dấu nên khách quen gọi là Nguyên Sinh).
Trải qua hai cuộc chiến tranh cho đến nay, Nguyên Sinh vẫn đứng vững và phát triển mạnh mẽ không ngừng dựa trên uy tín thương hiệu và chất lượng hảo hạng.
Với lịch sử gần 70 năm, bánh mì Nguyên Sinh đã trở thành thương hiệu nổi tiếng khắp trong và ngoài nước nhờ chất lượng và vị thơm ngon độc đáo của các món ăn. Là cửa hàng chuyên phục vụ đồ ăn mang phong cách châu Âu, Nguyên Sinh có thể làm hài lòng thực khách với hơn 100 món ăn khác nhau. Từ các món thịt bò: bò nấu đậu, bò lúc lắc, bít tết bò, mì bò xay, bò nấu pate,...; món thỏ: thỏ nấu nấm, thỏ quay, thỏ nấu cary,...; thịt gà: mỳ xào gà, spaghetti gà nấm, gà nấu cam tươi, gà nấu trứng rán, gà nấu pate,...; tôm, cá, chim, thịt lợn,...; các món ăn nguội, tráng miệng và đồ uống,... đều mang đậm phong cách ẩn thực châu Âu ở ngay giữa lòng Hà Nội.
Nhìn qua thực đơn bạn có thể nghĩ rằng tên các món ăn đều quen thuộc và có thể gọi ở bất kì nhà hàng sang trọng nào. Thế nhưng hãy thưởng thức thật kĩ, cảm nhận thật sâu bằng tất cả các giác quan của mình và bạn sẽ phải khẳng định lại:”Đây là hương vị chỉ có ở Nguyên Sinh!”. Cái ngon nhất của bánh mỳ Nguyên Sinh là cái pate ăn thơm và ngon lắm cái mùi thơm rất đặc biệt mà các bạn không thấy chỗ nào ăn giống , chính vì nhớ cái mùi thơm pate của bánh mỳ Nguyên Sinh đã lưu truyền từ xưa tới nay.
Nói đến mắm tép chưng thịt người ta thường nghĩ ngay đến ẩm thực Hàng Bè - Hà Nội, món ăn mang đậm hương vị của sản vật xứ Kinh Kỳ, được chế biến hoàn toàn thủ công theo phương pháp truyền thống xưa.
Mọi thắc mắc xin liên hệ
Phone: (04) 22 204 200 (04) 36 400 300 Hotline: 0936 068 059
Email: contact@e-food.vn